Trả lời nhanh: Bộ GD&ĐT đang lấy ý kiến dự thảo quy chế mới cho kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia: lắp camera giám sát phòng thi, chấm bài trên phần mềm, tăng số thí sinh mỗi đội tuyển và thêm kỳ thi chọn đội tuyển Olympic Trí tuệ nhân tạo. Đây là dự thảo, chưa chính thức — bạn nên theo dõi bản ban hành trên moet.gov.vn trước khi lên kế hoạch.
Mười một giờ đêm, một bạn lớp 11 nhắn cho So Izy: “Chị ơi, em nghe nói năm nay thi học sinh giỏi quốc gia đổi cách chấm, có đúng không ạ?” Bạn ấy đang ôn đội tuyển Tin, và câu hỏi thật ra không phải về kỹ thuật chấm bài, mà về một nỗi lo quen thuộc: mình đang ôn theo cái cũ, lỡ luật đổi thì sao?
Câu trả lời ngắn gọn: có một dự thảo mới, nhưng đến giờ vẫn là dự thảo. Bài này mình gom lại những gì Bộ GD&ĐT đề xuất, kèm nguồn để bạn tự kiểm tra, và quan trọng nhất là phần “điều này nghĩa là gì với bạn”.
Chuyện gì vừa xảy ra?
Cuối tháng 8/2026, Bộ GD&ĐT công bố dự thảo quy chế mới cho kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia THPT và mở lấy ý kiến rộng rãi đến ngày 6/9/2026. Nhiều báo lớn như VnExpress, Thanh Niên, Dân trí đưa tin cùng thời điểm, tập trung vào bốn nhóm thay đổi: siết giám sát phòng thi, số hóa khâu chấm, thêm một đội tuyển quốc tế mới, và nới số lượng thí sinh mỗi đơn vị được cử đi thi.
Cần nói rõ ngay: đây là dự thảo. Thời gian góp ý đã khép lại, nhưng tại thời điểm bài viết này, bản quy chế chính thức (dưới dạng Thông tư) chưa được ban hành. Nghĩa là các con số và quy định dưới đây có thể còn thay đổi khi bản cuối ra đời. Nếu bạn hoặc con đang trong đội tuyển, hãy xem phần này như bản tin định hướng, còn quyết định quan trọng thì đợi văn bản chính thức.
Camera phòng thi và máy dò kim loại
Điểm gây chú ý nhất là giám sát. Theo dự thảo, camera sẽ ghi hình liên tục ở phòng thi, hành lang, khu vực bảo quản đề và khu vực thu bài. Dữ liệu camera được đề xuất lưu giữ tối thiểu 9 tháng sau kỳ thi. Trước khi vào phòng, thí sinh có thể được kiểm tra bằng thiết bị dò kim loại để phát hiện thiết bị gian lận.
Logic phía sau khá dễ hiểu: kỳ thi này quyết định suất vào đội tuyển quốc gia và nhiều quyền lợi tuyển thẳng đại học, nên áp lực gian lận bằng thiết bị công nghệ cao là có thật. Camera lưu 9 tháng cũng phục vụ việc đối chiếu khi có khiếu nại.
Số hóa và chấm bài trên máy
Thay đổi thứ hai nằm ở khâu chấm. Dự thảo đề xuất quét bài thi thành bản số, tự động đánh phách và giao bài cho giám khảo chấm độc lập trên phần mềm. Giám khảo không biết danh tính thí sinh, cũng không biết điểm của người chấm cùng bài. Nếu hai điểm lệch nhau, hệ thống yêu cầu chấm lại hoặc đưa qua vòng chấm thứ ba, và toàn bộ lịch sử chấm được lưu để truy vết.
Lợi ích rõ nhất là thời gian. Theo VnExpress, cách chấm mới có thể rút thời gian từ khoảng 20 ngày xuống còn khoảng 5 ngày. Thời hạn phúc khảo cũng được đề xuất rút còn 5 ngày kể từ khi công bố kết quả. Với thí sinh, điểm ra sớm hơn nghĩa là biết mình có vào vòng chọn đội tuyển quốc tế hay không sớm hơn, đỡ cảnh chờ đợi kéo dài giữa các vòng.
Thêm đội tuyển Olympic Trí tuệ nhân tạo
Đây là phần mình nghĩ nhiều bạn giỏi Tin sẽ quan tâm. Dự thảo bổ sung một kỳ thi chọn đội tuyển dự Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế (IOAI), tuyển từ nhóm thí sinh đăng ký môn Tin học có điểm cao. Nói cách khác, ngoài con đường quen thuộc là Olympic Tin học quốc tế (IOI), sẽ có thêm một sân chơi quốc tế mới dành riêng cho AI.
Với một học sinh mê lập trình và machine learning (học máy), đây là cơ hội để năng lực đó có một đích đến chính thức, thay vì chỉ dừng ở các cuộc thi phong trào.
Tăng số thí sinh mỗi đội tuyển
Thay đổi thứ tư ít ồn ào hơn nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến cơ hội dự thi. Dự thảo đề xuất nới số lượng thí sinh mỗi đơn vị được cử đi: đội tuyển của tỉnh, thành phố tăng từ 20 lên tối đa 30 thí sinh mỗi môn; các đại học quốc gia tối đa 15; các cơ sở giáo dục khác tối đa 10. Chứng nhận đoạt giải cũng được đề xuất cấp dưới dạng điện tử.
Nhiều suất hơn nghĩa là cánh cửa vào đội tuyển mở rộng một chút, nhất là với những tỉnh có phong trào mạnh và nhiều em cùng trình độ. Đây là tin dễ chịu cho các bạn nằm ở “ngưỡng” — trước đây có thể lỡ suất chỉ vì chỉ tiêu quá hẹp.
Điều này nghĩa là gì với bạn?
Nếu bạn đang ôn đội tuyển, ba việc nên làm ngay. Một, cứ ôn theo nội dung chuyên môn như bình thường: dự thảo thay đổi cách tổ chức và chấm thi, không thay đổi kiến thức bạn cần học. Hai, nếu bạn theo môn Tin và quan tâm AI, hãy để mắt tới thông tin về đội tuyển IOAI khi quy chế chính thức ra, vì đó có thể là hướng đi mới cho hồ sơ của bạn. Ba, theo dõi ngày ban hành Thông tư trên moet.gov.vn, vì đó mới là văn bản có hiệu lực.
Với phụ huynh, điểm đáng an tâm là hướng đi chung: minh bạch hơn (camera, chấm ẩn danh, lưu lịch sử) và nhanh hơn. Còn điều cần giữ tỉnh táo là đừng vội đưa quyết định lớn — chọn môn, đổi trường, dồn lực cho một cuộc thi — chỉ dựa trên một bản dự thảo. Cách an toàn nhất luôn là đối chiếu với nguồn chính thống trước khi hành động.
So Izy sẽ cập nhật lại bài này ngay khi bản quy chế chính thức được ban hành.
Câu hỏi thường gặp
Dự thảo quy chế thi học sinh giỏi quốc gia mới đã có hiệu lực chưa?
Chưa. Đến thời điểm bài viết, đây vẫn là dự thảo do Bộ GD&ĐT lấy ý kiến đến ngày 6/9/2026, chưa có Thông tư chính thức. Bạn nên đợi văn bản ban hành trên moet.gov.vn trước khi ra quyết định quan trọng.
Kỳ thi chọn đội tuyển Olympic Trí tuệ nhân tạo (IOAI) dành cho ai?
Theo dự thảo, kỳ thi này chọn từ nhóm thí sinh đăng ký môn Tin học có điểm cao trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, để lập đội tuyển dự Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế.
Cách chấm mới có làm điểm ra nhanh hơn không?
Có, đó là mục tiêu của việc số hóa. Dự thảo đề xuất chấm trên phần mềm giúp rút thời gian chấm từ khoảng 20 ngày xuống còn khoảng 5 ngày, và thời hạn phúc khảo cũng rút còn 5 ngày kể từ khi công bố kết quả.
Số thí sinh mỗi đội tuyển thay đổi thế nào?
Dự thảo đề xuất tăng đội tuyển của tỉnh, thành phố từ 20 lên tối đa 30 thí sinh mỗi môn; đại học quốc gia tối đa 15; cơ sở giáo dục khác tối đa 10. Con số cuối cùng phụ thuộc bản quy chế chính thức.
Nguồn tham khảo
- Bốn điểm mới dự kiến của kỳ thi học sinh giỏi quốc gia 2026-2027 — VnExpress
- Thi học sinh giỏi quốc gia: Đề xuất lắp camera phòng thi, chấm bài trên máy tính — Thanh Niên
- Đề xuất một số điểm mới trong Kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia — Bộ GD&ĐT (moet.gov.vn)
Bài viết bởi đội ngũ So Izy Education — nhóm giáo viên luyện thi IELTS, SAT và tiếng Trung (soizy.education).
Leave a Reply